Het belang van, jawel, ‘perspectivistische lenigheid’

Perspectivistische lenigheid is de vaardigheid om je te verplaatsen in andere perspectieven dan de jouwe. Het komt van de filosoof Lammert Kamphuis, auteur van ‘Verslaafd aan ons eigen gelijk’. We leerden over deze term van collega’s Stacey Hulst en Ruurd Baane tijdens een interne kennis-sessie. Probeer in plaats van te oordelen eens vanuit een ander perspectief te kijken, om de ander zo te begrijpen in plaats van te overtuigen. En…dat het oké is om iets niet te weten.

Deze vaardigheid wordt steeds belangrijker bij de aanpak van maatschappelijke vraagstukken. Als adviseur is het belangrijk om perspectivistische lenigheid te ontwikkelen om onze klanten met hun vaak complexe vraagstukken te kunnen helpen. Dit doen we o.a. door contrasterende perspectieven te zoeken, te begrijpen en actief te gebruiken, wanneer we samen met onze klanten voor complexe vraagstukken staan.

Een voorbeeld:

Ik ben samen met mijn collega Hester Firet gevraagd voor een klus bij een gemeente, onderwerp Omgevingswet. De Omgevingswet is de wet die alles regelt voor de ruimte waarin we wonen en werken. Stel, jij wil als burger een woning bouwen. Voorheen vroeg je een vergunning aan, waarop je als burger een go of een no-go op je bouwinitiatief ontving. Deze afweging was gebaseerd op een ingewikkeld proces vanwege de complexe set aan regels en wetten, en met (te) weinig aandacht voor de lokale situatie en/of jouw persoonlijke situatie. De nieuwe Omgevingswet is een antwoord op de complexe set aan regels en wetten en voorziet juist in meer lokaal maatwerk. Het beoordelen van vergunningsaanvragen wordt minder zwart-wit toetsend op wet- en regelgeving en meer een grijs gebied waarin meerdere stakeholders tot een besluit moeten komen, en wel binnen een strak(ker) tijdskader. Hier ontstaat een complex speelveld van verschillende belangen en perspectieven, die niet altijd met elkaar op 1 lijn liggen. Denk bijvoorbeeld aan (bestuurlijk-politieke) wenselijkheid van een bouwinitiatief, terwijl het initiatief niet volledig binnen alle (beleids)regels past. Zie hier de potentie van perspectivistische lenigheid om als stakeholders samen tot goede en snelle besluitvorming te komen.

Kortom, de Omgevingswet betekent voor gemeenten een hele andere manier van werken en denken. Aan ons als NXT-adviseurs de taak om samen met deze specifieke gemeente een aantal van haar processen die onder de Omgevingswet vallen te gaan verbeteren. Met daarbij als belangrijk hoger doel om te werken vanuit een integrale blik die passend is bij maatwerk. Zoals de koning in zijn recente troonrede al zei, vraagt de maatschappij van vandaag om een mindset van ‘wat kan wél?’.

Best spannend om als NXT-adviseurs aan zo’n complex vraagstuk te gaan werken.

Het vraagt van ons een basismentaliteit van nieuwsgierigheid en de bereidheid om kwetsbaar te zijn, om het soms ook even niet te weten. Helemaal in lijn met het gedachtegoed van perspectivistische lenigheid. En gelukkig hebben we een stevig netwerk van kundige en ervaren collega’s om ons heen, in dit geval kritische vriend Martijn Giezeman als schaduwadviseur (die overigens intervisie biedt rondom het thema perspectivistische lenigheid).

Op naar lokaal maatwerk en betere, snellere besluitvorming door meer perspectivistische lenigheid!